نورنما

مبانی فکری علوم انسانی اسلامی

1 ارسال در این موضوع قرار دارد

مبانی فکری علوم انسانی اسلامی:

1- دید توحیدی درمرحله اول در این علوم باید اصل ومحور وتولدگاه اندیشه ها قرار بگیرد 

2- منابع علم را در مرحله اول وهمه علوم باید از علم مطلق وعلیم دانا وخالق کل جهان هستی وحافظ و ربّ لحظه به لحظه آن  یعنی الله متعال اخذ کرد ومراجعه به آیات قرآن وروایات قابل استناد ائمه معصومین علیهم السلام بایداصل اساسی باشد.

الإمامُ الباقرُ عليه السلام ـ لسَلَمَةَ بنِ كُهَيلٍ و الحَكَمِ ابنِ عُتَيبَةَ ـ : شَرِّقا و غَرِّبا لَن تَجِدا عِلما صَحيحا إلاّ شَيئا يَخرُجُ مِن عِندِنا أهلَ البَيتِ .

امام باقر عليه السلام ـ به سلمة بن كهيل و حكم بن عتيبه ـ فرمود : اگر به شرق و غرب برويد، هرگز دانش صحیحی  را نخواهيد يافت، مگر  چيزى كه از جانب ما اهل بیت  صادر می شود.

* تبیین  : منظور از (علم صحیح) باتوجه به اینکه کلمه (صحیح) صفت مشبهه هست ودلالت بر ثبوت وتداوم زمانی دارد، یعنی اگر به شرق وغرب مراجعه کنید ، هیچ علمی که صحت آن علم دائمی باشد که نقض نشود پیدانخواید کرد مگر اینکه آن از جانب ما اهل بیت ع صادر می گردد. که این دونوع قابل تصور ومعنی هست

به معنای اول اینطور حدیث معنی می شود : تمام علومی که صحت دائمی در عالَم هستی هست مطالبی هست که ازجانب اهل بیت علیهم السلام صادر شده وصادرمیشود والباقی علوم یا صحت ندارندیا صحت همراه آنها دائمی نیست وقابل خدشه ونقض است وشبیه نظریاتی هست که دائم از افراد صادر وبا آمدن نظریات جدید نقض می شوند. 

اما معنی دوم این می شود که باتوجه به اینکه حقیقت هستی وعالم از وجود نورانی اهل بیت علیهم السلام خلق شده است ، ولذا منشاء تمامی علوم بعداز الله متعال در مرتبه پایینتر  وجودنازنین اهل بیت علیهم السلام می باشد ، لذا تمامی علوم بی عیب ونقص و صحیح که همواره صحت داشته ودارند، متصل به وجودعلمی اهل بیت علیهم السلام بوده واز وجود نوری وعلمی ایشان از عالم بالا خارج گردیده وبه عوالم پاینتر و وجود ما انسانها وسایرمخلوقات واصل ونازل می شود. 

* تبیین دوم : علم یعنی یافتن نظم ها و قوانین سرچشمه گرفته از نظم عالم هستی ، عالَم منظم است وچنانچه هرفعلی نیاز به فاعلی دارد ،هر نظمی هم نیاز به ناظمی دارد وناظم جهان هستی الله تبارک وتعالی هست و نظم وقوانین حاکم بر جهان هستی منظم را بدیهی است که الله خالق هستی وباریتعالی بهتر میداند لذا جهت دست یافتن به قوانین این عالَم منظم ودست یافتن به هرعلمی اعم از علوم انسانی وغیره که همان فهم این نظم هاست بهترین راه وبی عیب ترین راه ومحکم ترین ومناسبترین راهها همین رجوع به الله متعال و قرآن کریم ونمایندگان خداوندمتعال یعنی ائمه معصومین علیهم السلام وپیامبران الهی هست . لذا نباید ما دراین راه سستی به خود راه بدهیم و این عیب را که می گویند ما علوممان بایدطوری باشد که ملحدین وکافرین وخدانشناسان که در وجودبرحق خداوندمتعال را وسخنان اهل بیت علیهم السلام را قبول ندارندهم آن را به رسمیت بشناسندوقبول بکنند ،گوش فرا ندهیم و به بیراه  نرویم و الهیات را اصل در تبیین ورسیدن به علوم مختلفه اعم از علوم انسانی وغیره قرار بدهیم و ملحدین را در گمراهی خود رها کنیم و باایشان در حد ضرورت  تنها در حد اثبات باریتعالی وآخرین پیامبرواوصیای دوازده گانه ایشان صحبت علمی ومناظره و گفتگو داشته باشیم .والا آنها ماراهم در سرابی که بدان زل زده اندو عمر باارزششان را به اباطیل وعلوم مضره تلف وآخرتشان را به تباهی میکشانند، کشانده و ماراهم به سمت سرابی که پراز اباطیل است ودروغ ونادانی متوجه کرده و تابه خودآییم عمری شریف را ازدست داده ایم و خیر کثیری را به بیهوده تلف کرده ایم . (فرضا اگر آنها نیزتوانسته اند به برخی حقایق وعلوم ناقصه و ابتر در عالم گمراهیشان برسند پاسخ اینست که وقتی راه کوتاه ومیانبری هست ، دلیل نداریم که قاشق را از پشت سر پر کرده و به سمت دهانمان ببریم ! که این جز حماقتی بیش نیست و انجام دهنده آن را با به به چه چه تشویق کردن از آن احمقانه تر خواهد بود)  ودرروایتی از پیامبر اکرم صل الله علیه وآله داریم که :

عَنِ اللّهِ جَلّ وَ عزَّ أنَّهُ قالَ: كُلُّ أمرٍ ذى بالٍ لَم يُذكَر فيهِ بِسمِ اللّهِ فَهُوَ أَبْتَرُ؛.

از خداوند عزيز و جليل نقل كرده است كه فرمود: هر كار ارزشمندى كه در آن بسم اللّه ذكر نشود ناقص است. بحارالأنوار(ط-بیروت) ج 73، ص 305 

 

و علمی که بدون خداشناسی وبدون شناخت اسماء الهی و بدون رسیدن به اراده و فرامین پروردگارمتعال وتحقق اوامر او باشد در ابتدا وانتهاء ابتر و ناقص ودم بریده است . وموجب حسرت وحرمان در روز قیامت خواهد بود ، اعاذنا الله من ذلک . 

 

3-باتوجه به اینکه تک تک مخلوقات جهان از انسان وغیرانسان همگی ظهورات درمرتبه پایین اسماء الهی هستند لذا سیرعلمی برپایه اسماء الهی اعم از اسماء جمال وجلال الهی (جمال وجلال در اصطلاح عرفا) باید اصل کارعلمی در علوم انسانی اسلامی قرار بگیرد.

 

4- مبنایی که در یادگیری وآموختن وهمینطور در آموزش علوم انسانی باید مد نظر و محور امور قرار گیرد : نافع بودن آن علوم است برای عالَم آخرت آدمی یا نافع بودن آنها برای دنیای آدمی که موجب تاثیرات خیر ونیکی برای آخرت انسان اعم از افراد واجتماع می باشد.وبا جدّیت تمام از پرداختن به علوم مضرّ یا غیرنافع و یا کم فایده پرهیز شود .و در نافعیت علوم ، آخرت را بر دنیا ترجیح داده و اجتماع انسانها را بر افراد و نفع بر مومن ومومنین را بر سایرین مقدم کرد و واصل این است که درصدد رساندن خیر دنیایی برای دشمنان دین واهل بیت علیهم السلام وهمینطور دشمنان جوامع شیعیان ومومنین، نباید باشیم تا بدین سبب تحت فشارات دنیوی قرار گرفته و به سمت دین دار شدن ومحبت اهل بیت علیهم السلام گرویده و آخرتشان را بدین سبب نجات دهیم .

 

 

*برای تبیین علوم مختلفه وبیان اصول مختلفه علوم باید در پی معرفت وشناخت الله متعال واسماء جمال وجلال الهی باشیم وبرای اینکارهم ضروری هست تا درصدد شناخت ومعرفت وشناساندن وجود اهل بیت علیهم السلام باشیم .

مثلا حضرت زهرا سلام الله علیها مظهر اسماء جمال الهی هست ومشکات و زجاجة می باشند 

به اشتراک گذاری این ارسال


لینک به ارسال
به اشتراک گذاری در سایت های دیگر

برای ارسال دیدگاه یک حساب کاربری ایجاد کنید یا وارد حساب خود شوید

برای اینکه بتوانید دیدگاهی ارسال کنید نیاز دارید که کاربر سایت شوید

ایجاد یک حساب کاربری

برای حساب کاربری جدید در سایت ما ثبت نام کنید. عضویت خیلی ساده است !

ثبت نام یک حساب کاربری جدید

ورود به حساب کاربری

دارای حساب کاربری هستید؟ از اینجا وارد شوید

ورود به حساب کاربری